Ekstra
Magazyn
Ekstra Magazyn

Najlepsze teksty z całej Polski, w każdy piątek dla wszystkich prenumeratorów Cyfrowych. Poznaj Ekstra Magazyn

Niezatarte piętno Wielkiej Wojny. Głód, chłód i choroby

Czytaj dalej
Fot. Archiwum
Paweł Stachnik

Niezatarte piętno Wielkiej Wojny. Głód, chłód i choroby

Paweł Stachnik

31 października 1919 Kraków zdobywa wolność. Kończy się jego udział w I wojnie światowej. Przez cztery wojenne lata miasto cierpiało głód, chłód i choroby i biedę. Obniżenie poziomu życia, rozmaite braki i niedobory odbiły się na mieszkańcach. Ślady tego widoczne będą jeszcze całe dekady później.

Pierwsza wojna światowa trwała dla Krakowa od 31 lipca 1914 do 31 października 1918 r. W tym czasie miasto przeżyło mobilizację, ewakuację mieszkańców, oblężenie, najazd uchodźców i żołnierzy, problemy z aprowizacją, stanem sanitarnym i węglem, a wreszcie głód i głodowe zamieszki. Wprawdzie doświadczenia Wielkiej Wojny zostały później wyparte przez traumę II wojny światowej i okupacji, to bez wątpienia odbiły się na społeczności miasta. Ich ślady dostrzec można jeszcze po wielu latach od tamtych wydarzeń.

Głodny Kraków

Pierwszą niedogodnością przyniesioną przez wojnę stały się problemy z żywnością.

- Władze zamknęły granicę z Królestwem Polskim i utrzymywały ją przez prawie cały okres wojny. A to właśnie z tamtejszych pogranicznych terenów docierała do Krakowa spora ilość żywności. Z kolei zajęcie przez Rosjan Galicji Wschodniej spowodowało odcięcie dostaw bydła z tamtego obszaru i dodatkowo z Węgier - mówi dr Bartosz Ogórek, historyk z Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie, autor obszernej monografii „Niezatarte piętno? Wpływ I wojny światowej na ludność miasta Krakowa”.

Dodatkowo dostęp do miasta okolicznych rolników, tradycyjnie dostarczających żywność krakowianom, został ograniczony przez wprowadzenie wojskowych restrykcji co do przebywania w obrębie twierdzy. Po wybuchu wojny załoga Krakowa znacząco wzrosła, a przez miasto i okolice przesuwały się setki tysięcy żołnierzy zmierzających na front.

Zaś po wspomnianym zajęciu przez Rosjan Galicji Wschodniej, do Krakowa zjechały tysiące uchodźców. Wszyscy ci ludzie potrzebowali jedzenia.

Efekt był taki, że w mieście bardzo szybko zaczęły się kłopoty z żywnością. Cytowani w pracy dr. Ogórka krakowscy pamiętnikarze: Klemens Bąkowski, Elżbieta Ciechanowska czy Michał Koy, prawie nieustannie narzekają na braki produktów spożywczych i rosnące trudności z ich nabyciem.

W krajobrazie miasta pojawiły się, już na stałe, długie kolejki ludzi stojących przed sklepami. Najpierw braki zaczęły obejmować środki z trochę wyższej półki: mięso, ryż, lepsze gatunki mąki itd. Potem dotknęły także ziemniaków, kaszy, buraków, grochu. Brakowało mleka dla dzieci, jedzenia dla chorych w szpitalach, a nawet prowiantu dla więźniów i żołnierzy.

Krakowianie zaczęli niedojadać, a potem głodować. Pamiętnikarze na własnym przykładzie piszą, że brak wystarczającej ilości jedzenia wywoływał osłabienie, apatię, zmęczenie i przygnębienie.

Czytaj więcej:

  • Kolejną plagą, jaką dotknęła wojenny Kraków był nieustający wzrost cen, przede wszystkim żywności.
  • Działania administracji i wojska nie były konsekwentne.
Pozostało jeszcze 78% treści.

Jeżeli chcesz przeczytać ten artykuł, wykup dostęp.

Zaloguj się, by czytać artykuł w całości
  • Prenumerata cyfrowa

    Czytaj ten i wszystkie artykuły w ramach prenumeraty już od 2,46 zł dziennie.

    już od
    2,46
    /dzień
Aktywujesz kod bez rejestracji

Odblokowujesz dostęp jednorazowo, tylko na tej przeglądarce. Jeżeli chcesz w przyszłości wrócić do tego artykułu, skorzystaj z opcji aktywacji kodu z rejestracją - zarejestruj się.

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i czytaj bez rejestracji" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

odzyskaj hasło

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i zaloguj się" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

Aby móc przetwarzać Twoje dane osobowe w postaci adresu e-mail dla celów przedstawiania informacji handlowych na temat naszych towarów lub usług za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, prosimy Cię o wyrażenie poniżej wskazanych zgód.

Pamiętaj, w każdej chwili możesz cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Cofnięcie zgody nie wpłynie jednak na zgodność z prawem przetwarzania przez nas Twoich danych osobowych przed wycofaniem zgody. Szczegóły dotyczące zgody, w tym jej wycofania, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności oraz w swoim profilu.

Administratorem Twoich danych osobowych jest spółka Polska Press Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, ul. Domaniewska 45, 02-672 Warszawa. Szczegółowe zasady przetwarzania danych osobowych przez Polska Press oraz uprawnienia użytkowników Serwisu Polskatimes z tym związane zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Twoje dane osobowe będą przetwarzane przez nas w szczególności w celu wykonania umowy (usługa świadczona drogą elektroniczną), w celach marketingowych w zakresie udzielonych zgód, jak też w innych celach marketingowych na podstawie naszego uzasadnionego interesu. Podanie przez Ciebie danych osobowych jest dobrowolne. Przysługuje Ci prawo do żądania od nas dostępu do swoich danych osobowych, prawo do ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, prawo do przenoszenia danych a także prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania przez nas Twoich danych osobowych. Więcej na temat Twoich uprawnień oraz celów przetwarzania danych przeczytasz w naszej Polityce Prywatności.

* Jeżeli klikniesz „Zaznacz wszystkie poniższe zgody” automatycznie zaznaczasz wszystkie zgody. Możesz też zaznaczyć lub odznaczyć każdą ze zgód z osobna.

** Zgoda wymagana.

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i zarejestruj się" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

Paweł Stachnik

Dodaj pierwszy komentarz

Komentowanie artykułu dostępne jest tylko dla zalogowanych użytkowników, którzy mają do niego dostęp.
Zaloguj się

plus.nto.pl

Pro Media Sp. z o.o. informuje, że wszystkie treści ukazujące się w serwisie podlegają ochronie. Dowiedz się więcej.

Jesteś zainteresowany kupnem treści? Dowiedz się więcej.

© 2000 - 2018 Pro Media Sp. z o.o.