Franciszek Niepokólczycki: mógł zabić Hitlera. Po wojnie uwięzili go komuniści

Czytaj dalej
Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe
Katarzyna Kaczorowska

Franciszek Niepokólczycki: mógł zabić Hitlera. Po wojnie uwięzili go komuniści

Katarzyna Kaczorowska

Współorganizator zamachu bombowego na Hitlera w 1939 r. w Warszawie Franciszek Niepokólczycki nie złożył broni po wojnie. Komuniści skazali go na potrójny wyrok śmierci

Na pierwszej stronie „Wrocławskiego Kuriera Ilustrowanego” - podobnie jak chyba wszystkich gazet, które ukazały się 8 września 1947 r. - czytelnicy mogli przeczytać tytuły: „Ostatni akt procesu WiN i PSL. Za szpiegostwo i walkę o demokrację 8 wyroków śmierci i 8 wyroków długoterminowego więzienia”.

Poniżej znajdowała się informacja o jednym z najważniejszych procesów politycznych doby stalinizmu: „W dniu wczorajszym przed Rejonowym Sądem Wojskowym w Krakowie odbył się ostatni akt procesu przeciwko wybitnym działaczom WiN i PSL, oskarżonym o działalność antypaństwową, szpiegostwo i przygotowywanie przewrotu. Proces ten odsłonił brudne metody podziemia i wywołał żywy oddźwięk w szerokich warstwach społecznych. Proces krakowski ujawnił cały rozkład moralny podziemia i perfidię reakcji, nie cofającej się

przed żadnymi zbrodniami w swej walce przeciwko demokracji ludowej w Polsce. Na sali sądowej padły ciężkie, przetłaczające swą wagą liczby tysięcy zamordowanych przez podziemie działaczy demokratycznych, żołnierzy Wojska Polskiego, funkcjonariuszy organów bezpieczeństwa. Poszczególni oskarżeni starali się w czasie zeznań zaprzeczyć zarzucanym im zbrodniom. Oskarżeni PSL-owcy usiłowali odciąć się w swoich zeznaniach od zbrodni popełnionych przez podziemie. Przewód sądowy potwierdził jednak słuszność aktu oskarżenia i w całej pełni wykazał winę oskarżonych. W uzasadnieniu wyroku ze szczególnym naciskiem podkreślone zostały fakty działalności szpiegowskiej na terenie wojska. Ci bowiem, którzy sprzedają swoją armię, powinni otrzymać jak najsurowszą karę. Wyrokiem sądu skazani zostali na karę śmierci i pozbawienia praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na zawsze wraz z utratą mienia na rzecz skarbu państwa oskarżeni: Niepokólczycki, Strzałkowski, Ralski Eugeniusz, Kot, Tumanowicz, Langner, Kaczmarczyk i Ostafin. Na karę dożywotniego więzienia z utratą praw na zawsze oskarżony Kowalski. Karę 15 lat więzienia otrzymali osk. Buczek i Muench. Karę 12 lat więzienia otrzymał osk. Wilczyński. Po 10 lat więzienia otrzymali osk: Mierzwa, Ralski Stefan i Starmach. Karę 6 lat więzienia otrzymał osk. Kabata. Oskarżony Kunce został uniewinniony”.

Podczas konferencji w Poczdamie Bolesław Bierut zobowiązał się na piśmie do przeprowadzenia wolnych i nieskrępowanych wyborów na początku 1946 r., co było warunkiem poparcia Wielkiej Brytanii dla polskich roszczeń terytorialnych wobec Niemiec. O tym, że po zakończeniu wojny to właśnie wolne wybory zdecydują o obliczu władzy w Polsce, wiadomo było już od konferencji aliantów w Jałcie, rzecz tylko w tym, że jedna ze stron nie zamierzała wywiązywać się z podjętych, przynajmniej w deklaracjach, zobowiązań.

Niemiecka defilada w Warszawie, 5 października 1939 r., Aleje Ujazdowskie
Jerzy Slaski “Polska walcząca”, Warsaw 1990 Franciszek Niepokólczycki walczył w szeregach Armii Krajowej i WiN

W styczniu 1947 r. rzeczywiście Polacy poszli do urn. Nie wiedzieli, że 10 grudnia 1946 r. do Polski przyjechali fachowcy ze Związku Radzieckiego - ekipa pułkownika Arona Pałkina, naczelnika wydziału D Ministerstwa Bezpieczeństwa Państwowego ZSRR, specjaliści w zakresie fałszowania i preparowania dokumentów pisanych. Dla rządzących było oczywiste, że faktyczna i jedyna legalna opozycja, czyli Polskie Stronnictwo Ludowe ze Stanisławem Mikołajczykiem na czele, nie może wygrać. Wybory sfałszowano, uciekając się nie tylko do pozbawiania ludzi praw wyborczych, unieważniania list, ale nawet mordów na działaczach PSL. Proces WiN i ludowców był jednym z elementów tej brutalnej walki - najbardziej spektakularnym i z największą propagandową siłą rażenia.

Dalej dowiesz się:

- jak przebiegła wojskowa kariera Niepokólczyckiego w II RP

- jaka była rola Niepokólczyckiego w przygotowaniu zamachu na Hitlera w Warszawie

 

Pozostało jeszcze 75% treści.

Jeżeli chcesz przeczytać ten artykuł, wykup dostęp.

Zaloguj się, by czytać artykuł w całości
  • Prenumerata cyfrowa

    Czytaj ten i wszystkie artykuły w ramach prenumeraty już od 2,46 zł dziennie.

    już od
    2,46
    /dzień
Katarzyna Kaczorowska

Dodaj pierwszy komentarz

Komentowanie artykułu dostępne jest tylko dla zalogowanych użytkowników, którzy mają do niego dostęp.
Zaloguj się

plus.nto.pl

Pro Media Sp. z o.o. informuje, że wszystkie treści ukazujące się w serwisie podlegają ochronie. Dowiedz się więcej.

Jesteś zainteresowany kupnem treści? Dowiedz się więcej.

© 2000 - 2019 Pro Media Sp. z o.o.